10 mei 2021
  • 18:03 Het Nederlandse Atlantis
  • 09:18 HMS Apollo gevonden

Schepen voeren af en aan. Soms waren ze door ongustige wind gedwongen om weken lang te blijven liggen. De Reede van Texel was een ankerplaats voor de VOC schepen in de 17e en 18e eeuw. In het zeegebied tussen grofweg Den Helder en Terschelling lagen honderden schepen. De bevoorrading vond veelal plaats vanuit Texel. Ook het ijzerhoudende water uit de Wezenputten werd vanuit Texel aangevoerd. De meest gangbare route naar de Oost was door het Marsdiep en hiermee begon de zeereis gelijk al met een gevaarlijk gedeelte want de Haaksgronden moesten gepasseerd worden. Op 6 mei 1748 vertrokken drie linieschepen vanuit De Reede naar de Oost. Het waren De Lis, De Bredenhof en Hercules. De drie schepen liepen vast op De Haaksgronden en moesten enkele dagen wachten voordat de reis voortgezet kon worden. Dit soort berichten zijn geen uitzondering. Bij het vertrek vanaf Texel kon er al vertraging komen. Soortgelijke berichten zijn bekend van andere VOC schepen zoals ‘t Loo (1777), Willem de Vijfde, het schip Nassau (1799) en De Schrikverwekker (1802). Maar het waren niet alleen de eenvoudige ‘vastlopers’ op de zandbank wat tot problemen en schipbreuken leidden. Want ondanks dat de Reede van Texel voor de koopvaardijschepen een redelijk veilige ligplaats was, kon het er door noordwesterstormen gevaarlijk aan toe gaan, zeker met zoveel grote vaartuigen op een relatief klein oppervlakte. In de 17e en de 18e eeuw is de Reede getroffen door verschillende scheepsrampen, waardoor veel schepen zijn vergaan en een groot aantal mensen zijn omgekomen. De storm van 24 december 1594 sloeg honderden schepen op de Reede naar elkaar toe. Door de botsingen zonken vierenveertig koopvaardijschepen en verdronken ongeveer duizend mensen. De storm van 18 op 19 december 1660 trof ruim 100 schepen. In 1683 strandde een vloot van acht grote oorlogsschepen op de Haaksgron-den. In de eeuw daaropvolgend zijn meer scheepsrampen geregistreerd. De storm van januari 1735 nam 60 schepen. De schade werd geschat op ’80 tonne gouts’. De stormen van 1703, 1717, 1720 en 1747 zijn goed voor tenminste enkele tientallen, maar waarschijnlijk wel meer dan honderd schepen die verloren zijn geraakt. De Reede van Texel was een koophandelsrede, maar tegelijk door de eeuwen heen ook een scheepskerkhof.

Er zijn maar weinig VOC schepen teruggevonden in de nabijheid van De Haaksgronden. Meestal sloegen de houten schepen op de zandbanken volledig stuk, de drijvende scheepsdelen werden meegenomen met de golven. Hierdoor zijn slechts enkele wrakken in de zeebodem geconser-veerd.